Verkiezingsdebat Lunetten: alle partijen gaan voor stem 'van onderop'

Verkiezingsdebat Lunetten: partijen buitelen over elkaar heen als het gaat om ‘luisteren naar bewoners’ en ‘invloed van onderop’.

Afgelopen maandag vond er, zoals inmiddels traditie, in De Musketon weer een verkiezingsdebat plaats in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen (18 maart, dit jaar) op basis van specifiek Lunettense thema’s. Op de avond viel vooral op dat partijen bovenal bezig waren over te brengen hoe veel oog ze hebben voor bewonerszorgen en bewonersinspraak, en veel minder bezig waren om met elkaar in debat te gaan. Hieronder een verslag per thema. Per onderwerp deden steeds maar 4 partijen deel aan het kerndebat, en daarom komen bij de afzonderlijke onderwerpen veelal alleen de standpunten van beperkt aantal partijen naar voren. Hieronder een samenvatting van het debat per thema.

Hoe ouderen aan een passende woning te helpen?

We zijn het eens met het idee dat de verhuisadviseur die dreigde te worden wegbezuinigd moet blijven. Deze is essentieel ‘om zo de verstopte woningmarkt weer op gang te krijgen’, zo begon de ChristenUnie. Ook de VVD zag dit als een goede oplossing, want ‘ouderen willen blijven wonen in de buurt waar ze altijd hebben gewoond’, ook een punt waar de aanwezige partijen het over eens waren. Onder het motto ‘oude bomen moet je niet verplaatsen’ stelde de VVD voor om ouderen voorrang te geven in de eigen wijk, wat onder meer door VOLT werd gesteund. Deze partij bracht ook in dat ouderen ‘mooie en toekomstbestendige woningen verdienen’: ‘ze willen niet naar de kleine kippenhokjes van D66’, een van de weinige sneren naar een andere partij. De ChristenUnie uitte de in Lunetten zeker goed vallende mooie belofte dat ‘het karakter van de wijk, veel laagbouw en groen, geen hoogbouw’ ondanks de grote behoefte aan extra woningen zeker behouden zou moeten blijven. Maar hiermee bracht de partij tevens een dilemma in, want waar moeten die nieuwe alom gewenste woningen, liefst in eigen wijk, dan komen? In Lunetten is aantasting van het groen of hoogbouw of voor deze partij en velen taboe. Waar wel, daar hadden de CU en de andere partijen nog niet direct een antwoord op. Voorlopig hield met het maar op andere plekken, zoals Rijnenburg of de Merwedekanaalzone, met ‘zodat het karakter van Lunetten behouden kan blijven’ als toevoeging van de CU. De Partij voor de Dieren zei later op de avond niet grootschalig te willen bouwen in de spoorwegdriehoek boven Lunetten: ‘dat lijkt een nutteloos veldje, maar dat is niet zo’. VOLT vatte de situatie mooi samen dat de meeste partijen het als het om wonen gaat grotendeels met elkaar eens zijn, inclusief het behoud van de verhuisadviseur. De verschillen zitten vooral op het gebied van ‘betaalbaarheid, parkeerplaatsen en duurzaamheid’, aldus de partij. De VVD bracht nog wel in dat het schrappen van regels of het bieden van de mogelijkheid om na splitsing een deel van een woning te verkopen of verhuren de doorstroom kan bevorderen. Vanuit de zaal werd nog de mogelijkheid van een ‘Knarrenhof’ en aanpak van landelijk gestaffelde huurprijzen - beperkte inkomens- en huishoudenssamenstellingafhankelijke huurstijging voor zittende huurders,  maar grotere huurstijgingen bij verhuizing – ingebracht. Het eerste kreeg bijval van onder meer CU en Bij1, voor de laatste partij wel het liefst voor ‘oud en jong samen’. Het tweede punt dat de doorstroming, volgens de bewoonster zeker bij eenpersoonshuishoudens die vanuit een gezinswoning kleiner willen gaan wonen, sterk kan belemmeren, werd maar beperkt opgepakt. Bij1 greep hierop haar kans haar onderscheidende punt te maken dat wat deze partij betreft huurwoningen voor alle doelgroepen los van inkomen of samenstelling van het huishouden voor iedereen als basisrecht toegankelijk moeten zijn.

Lunetten aardgasvrij

Dit onderwerp stond op de agenda omdat er in Lunetten een bewonersgroep actief is - Warm Lunetten - die zich vanuit de bewoners actief inzet om Lunetten te laten overstappen van gas op andere energiebronnen. Ook hier stonden de partijen vooral in de rij om te laten zien hoe goed ze dergelijke initiatieven van onderop vinden. Zoiets moet je ‘niet opleggen’, maar ‘van onderop’, ‘van deur tot deur’, ‘met de wijk’ en ‘met bewonersinitiatieven‘ regelen, vond Student en Starter. Ook LINK, van ex-GroenLinkser Pepijn Zwanenberg, steunde zo’n bewonersinitiatief. Want het gasvrij maken was in Overvecht juist fout gegaan, volgens hem, omdat het teveel top-down was aangepakt. Het gaat erom bewoners zodanig mee te nemen dat de transitie draagvlak krijgt en ‘eerlijk en betaalbaar’ blijft, aldus LINK. D66 herhaalde haar motto ‘samen de stad maken’, en zei dat ook vanuit die gedachte een publiek energiebedrijf is opgericht, HVC, dat samenwerkt met bewonersinitiatieven, die ook los van dit bedrijf een rol zouden mogen spelen, aldus de partij. Ook EénUtrecht, benadrukte te zijn opgericht voor bewonersorganisaties en -initiatieven, en stelde dat je zoiets als een energietransitie nooit met één bedrijf zoals Eneco moet regelen, zoals in Overvecht is gebeurd. De partij zei met VOLT aan de basis te hebben gestaan van de kentering richting bewonersinitiatieven. Vanuit de zaal werd ingebracht dat de energietransitie nog vooral een koopwoningenkwestie is en dat er nog te weinig wordt gedaan om woningcorporaties mee te krijgen, hetgeen door enkele partijen werd beaamd. D66 wees verder nog op complicerende factoren van onderop zoals weerstand tegen extra electriciteitshuisjes in de openbare ruimte.

Een burgertop goed idee voor de renovatie van de Musketon?

Dan het laatste onderwerp: moet er een burgertop worden ingezet voor de renovatie van de Musketon? Voor de renovatie van dit voor de rijksmonumentale status genomineerde pand circuleren vanaf 2016 al plannen, met omstreden onderdelen als deels een halfunctie voor de theaterzaal, en inmiddels achterhaalde ideeën om het gezondheidscentrum in het gebouw te laten intrekken. Intussen ligt de planvorming al geruime tijd stil en zijn er veel wisselingen van projectleider geweest. Ook hier stonden de partijen in de rij om vooral de wenselijke invloed van bewoners en gebruikers te benadrukken, al vonden veel partijen een officiële burgertop een te duur (Partij voor de Dieren) of te zwaar (GroenLinks-PvdA) middel. Het CDA vond dat vooral alle in de Musketon actieve organisaties betrokken moesten worden. Na een opmerking uit de zaal dat er 4 jaar geleden al een bewonersberaad had plaatsgevonden, waarna alles kwam stil te liggen, beaamde GL-PvdA dat de eerdere ideeën vooral als uitgangspunt voor de verdere gesprekken moeten worden meegenomen. Het CDA herkende dat er vanuit de gemeente onvoldoende focus was om met bewoners tot goede plannen te komen en pleitte ervoor om de basis ‘meer in de wijk’ te leggen. Vrijwel alle partijen hekelden de stilstand in het proces en benadrukten dat dit alleen met bewoners kan worden vlotgetrokken. Bewoners moeten ‘een grote vinger in de pap hebben’, zei LINK. ‘Ga aan de slag, neem bewoners mee’, klonk het vanuit Student en Starter. Dingen moeten ‘worden overgelaten aan bewoners’: ‘die hebben bewezen hele goede ideeën te hebben’, aldus de ChristenUnie. ‘Samen met Lunetten’, zo formuleerde D66 het, gevolgd door twee van haar recente landelijke slogans ‘Aan de slag!’ en ‘Het kan wel!’. Participatie mag vooral geen schijnparticipatie zijn, vond Bij1, want een ‘buurthuis is er voor iedereen’. De Partij voor de Dieren stelde dat je bij een buurtcentrum niet te veel moet denken in termen van een ‘kloppende business case’: ‘een beetje risico mag wel’. Bewoners moeten niet alleen meepraten over de stenen, maar ook over de invulling, wat er in het gebouw gebeurt, aldus VOLT. EénUtrecht zei richting collegepartijen dat de plannen rondom de Musketon zo lang hadden stilgelegen omdat er in het coalitieakkoord niets stond over ‘het belang van de buurthuizen’.

Alle foto's, inclusief de openingsfoto, zijn van de hand van Wim Ahlrichs.